HVO primair

Humanistisch Vormingsonderwijs
en Levensbeschouwing (HVO) op
de openbare school.

Deze keer in “Wat doen we?”:

Wereldhumanismedag.

Op 21 juni is het wereldhumanismedag. Op deze dag zijn er in veel landen allerlei activiteiten, die de aandacht vestigen op het Humanisme. ieder jaar is er een ander thema. In 2014 is het thema "Techniek". Daarbij stellen we ons de vraag: 'beheersen wij de techniek nog wel of beheerst de techniek de mensen?' We kunnen zoveel, de mensen zijn zo knap geworden, maar is dat wel goed voor ons?

 

Techniek

We leven in een wereld waarin we omringd zijn door apparaten. Met onze kennis hebben we een heleboel apparaten gemaakt die ons leven aangenamer maken. Denk maar eens aan de computer, je tablet, smartphone of de wasmachine. Het zijn allemaal technische hoog ontwikkelde apparaten die ons omringen en ons leven bepalen. Of valt dat wel mee en hebben we nog steeds controle over de techniek?

Sinds de mens een stok heeft leren gebruiken en het wiel heeft uitgevonden, zijn we mensen die techniek hebben leren gebruiken. We zijn er erg goed in geworden en hebben met onze techniek steeds slimmere apparaten uitgevonden.

Maar je kunt je afvragen: Beheersen wij de techniek of beheerst de techniek ons?

Techniek is overal! Dankzij techniek kunnen mensen zoveel meer dan ze eerst konden. Ziekte en gebreken kunnen we bijvoorbeeld met technische middelen oplossen. Omdat techniek overal is, gaan we het beperken tot drie moderne technieken waar veel van wordt verwacht: het internet, robots en cyborgs.

De verwachting is dat daar de komende tijd grote technische vooruitgang wordt geboekt die van grote invloed is op de mens. De vraag daarbij is of wij de techniek kunnen blijven beheersen of dat het ons toch overmeestert.

Internet

Internet is een enorme bibliotheek waar werkelijk alles te vinden is. Deze technische vinding heeft de mensen al erg veranderd. Je hoeft bijvoorbeeld niet meer alles uit het hoofd te leren, want je kunt het gemakkelijk opzoeken. Internet is nu ook erg mobiel met het gebruik van een smartphone, maar er komt nog meer aan!

Google heeft een bril gemaakt die alles kan filmen en waarbij je meteen informatie kunt opvragen via internet. Dit roept vragen op over je privacy. Weet je wat daarmee wordt bedoeld?

Als zo’n bril gezichtsherkenning krijgt kun je altijd en overal informatie opvragen over personen. Willen we wel dat iedereen alles van elkaar weet of heb je niet recht op je eigen geheimen?

Robots

Bij een robot denk je natuurlijk aan speelgoed. Zo’n mechaniek dat misschien nog wel ergens op je kamer staat. Maar een robot is ook een mechanische arm waarmee een auto in elkaar gezet wordt. In de industrie is een robot niet meer weg te denken. Robots hebben mensen veel zwaar en eenvoudig werk uit handen genomen. Dat is natuurlijk prachtig, maar dat heeft ook veel banen gekost.  

 

Een robot is goed in te zetten als het werk erg moeilijk is en heel precies moet gebeuren. Dat gaat veranderen. Een robot kan namelijk ook andere taken op zich nemen. Dan zorgt een robot voor je opa of oma in het verzorgingstehuis. Willen we dat?

Is het verzorgen van elkaar vooral een taak voor mensen? Of is het gewoon erg handig dat een robot koffie zet en een praatje maakt met mensen die alleen zijn of hulp nodig hebben?

Wil je zelf een robot bouwen! Kijk op:

http://www.funnygames.nl/spel/bouw_een_robot.html

Cyborg

Een cyborg is voor een deel mens en voor een deel machine. Daar zijn al veel films over gemaakt en het lijkt verre toekomst, maar er zijn al mensen met allerlei technische hulpmiddelen in hun lijf. Zo kan men bepaalde gebreken verlichten. Een goed voorbeeld is de kunstheup van je opa. Maar het kan ook een apparaatje zijn dat contact maakt met de hersenen waardoor blinde mensen kunnen zien.

Het gaat nu nog om het opheffen van een gebrek, maar waarom zou je de mens niet met technische hulpmiddelen mogen verbeteren?

Door onderwijs wordt je slimmer. Waarom geen pil om je slimmer te maken?

Met je smartphone heb je alle kennis onder de knoppen van je telefoon. Waarom dan niet je  hersens rechtstreeks inpluggen op het internet?

Humanisten vinden dat de mens de maat is van alle dingen. Dat we tevreden moeten zijn met wie wij zijn. Maar is iedereen wel tevreden met zichzelf? Waarom geen upgrade naar de mens 2.0?

Techniek en kunst

 

 

Het staat in en Parijs en iedereen kent het: de Eiffeltoren. De toren van Gustav Eiffel, die gebouwd werd voor de Wereldtentoonstelling van 1889, is al weer 125 jaar het beeldmerk van Parijs.

Maar is het kunst? De Parijzenaren vonden eerst van niet. Veel kunstenaars vonden het maar een rare toren die op een ‘gigantische zwarte schoorsteen’ leek. Dat was natuurlijk niet helemaal terecht en later heeft men de toren leren waarderen. Nu wordt de Eiffeltoren beschouwd als het toppunt van technisch vernuft, tenminste voor die tijd. Het is architectuur met 2.500.000 klinknagels. In die zin is het wel kunst, het is bouwkunst!

De Eiffeltoren moest in 1889 de grootheid van Frankrijk verbeelden en een voorbeeld zijn van de technische vooruitgang. Men was toen erg hoopvol over wat de techniek kan beteken voor de mensheid.

De toren diende eerst nergens voor. Het was de toegangspoort tot het expositieterrein. Toen een nieuwe communicatietechniek met radiogolven zijn intrede deed, werd het een radiomast. Het is dus eigenlijk ook een symbool voor communicatie. Maar vooral een geweldige trap naar de hemel met een groots uitkijkpunt!

 

Vorige keer ging het over het thema FEEST!

 

Het is feest!

 

Het is traditie om aan het eind van het jaar feest te vieren. Na het sinterklaasfeest komen de kerstdagen en daarna is het al weer snel oud en nieuw. Als sinterklaas met zijn pieten op de boot zit naar Spanje halen veel mensen al een kerstboom in huis. We maken ons huis gezellig en sfeervol voor de kerstdagen.

Maar waarom vieren we kerst?

Kerstmis  

Kerstmis is een Christelijk feest waarmee de geboorte van Jezus Christus gevierd wordt. Het feest heeft echter ook een andere oorsprong. De Germanen, een oud volk uit Europa, hadden rond Midwinter (21 december) een feest om het licht te begroeten en het boze te verjagen. Beide feesten hebben we bij elkaar gebracht, want voor Christenen betekent Jezus 'het licht van de wereld'. Zo betekent Kerstmis voor iedereen wat anders. Wat betekent Kerstmis voor jou? Wat is jouw kerstgedachte?

Het gebruik om een kerstboom in huis te halen gaat terug op een vruchtbaarheidsritueel. De Germanen haalden rond Midwinter een altijd groene boom in huis.
Het feest wordt over de hele wereld gevierd. Vaak met het geven van cadeautjes. In Italië krijg je cadeaus van La Befana, een echte kerstheks. Dat doet ze niet met de kerstdagen, maar ergens begin januari. Ze wil niet gezien worden. Je moet net doen alsof je haar niet ziet, anders krijg je een klap met haar bezemsteel.
Rare jongens hoor, die Italianen!
 

Vuurwerk  

Op oudejaarsavond vieren we dat het oude jaar is afgelopen en een nieuw jaar begint. Dan hebben we alweer een gebruik om boze geesten te verjagen, namelijk vuurwerk.
Het afsteken van vuurwerk is een oud gebruik uit China om het kwaad te weren. Nu steken jongens en meisjes het vooral af omdat het spannend is.
Steek je ook vuurwerk af op oudejaarsavond? Of doet je vader of moeder dat?
 

Carnaval

Het feest der feesten, het belangrijkste feest van het jaar, is natuurlijk Carnaval of Vastenavond.
Vroeger was Carnaval een eetfeest, de laatste mogelijkheid om lekker te eten voordat de Vastentijd begon voor de Katholieke Kerk. Tegenwoordig is het een nogal 'heidens' feest waarbij de feestvierders zich graag verkleden. Tijdens grote optochten wordt de spot gedreven met jan en alleman. Het feest wordt nog steeds het meest uitgebreid gevierd in het zuiden van Nederland.
Vier jij ook Carnaval? Mag je met iemand de spot drijven? Waarom wel/niet?
 
In de kunst wordt ook wel met mensen en meningen de spot gedreven. Kijk maar:
 

Dit schilderij is gemaakt door James Ensor. Dat klinkt nogal Engels maar het is een Belg. Hij heeft een Engelse vader, maar groeide op in Oostende.

Het schilderij is reusachtig. Het is viereneenhalve meter lang en bijna drie meter hoog. Je ziet waarschijnlijk wel een vrolijke optocht met een fanfare in het midden van het schilderij.  Als je goed kijkt zie je dat de figuren op de voorgrond maskers dragen.  Ensor schilderde wel vaker mensen met maskers op. Hier wil hij de spot drijven met de mensen op dit schilderij. Zo zie je een bisschop vooraan, die zogenaamd de fanfare leidt. Rechts op de verhoging staat een burgemeester met zijn wethouders in clownskostuum. Rechts vooraan staan verder een aantal gewone mensen met maskers op en links staat de dood met een hoge hoed.

Het schilderij heet 'De intocht van Christus in Brussel in 1989'. Christus staat net achter de fanfare afgebeeld op een ezeltje. Ensor drijft hier werkelijk de spot met iedereen. Dit schilderij is net een carnavalsoptocht door de vele maskers en de vrolijke mensen. Maar ondanks alle vrolijkheid staat iedereen op dit feest maar mooi in zijn hemd. 

 

In oktober 2013 ging het over:

Thema DIEREN.

 

Veel mensen hebben huisdieren. Heb jij ook een huisdier? Misschien heb jij een hond of een poes?

Honden en katten zijn de meest voorkomende huisdieren. Maar wat dacht je van een leguaan of een papegaai? Kan elk dier als huisdier gehouden worden of vind je dat daar regels aan gesteld moeten worden?

Een huisdier geeft gezelligheid en het verzorgen van een huisdier kan heel leuk zijn, maar soms heb je daar geen zin in. Want wie maakt bij jullie het konijnenhok schoon? En wie laat de hond uit?

 

Dierendag

Vrijdag 4 oktober is het weer Dierendag. Het is natuurlijk prima om op een dag eens extra lief zijn voor je huisdieren. Maar waarom is er een Dierendag? En waarom op 4 oktober?

De datum van Dierendag gaat terug naar de feestdag van Franciscus van Assisi, de stichter van een kloosterorde. Hij gaf om zwervers, zieken en armen, maar hield ook van planten en dieren. Volgens de legende hield hij ooit een preek voor de dieren. Franciscus werd door de katholieke kerk heilig verklaard en 4 oktober werd zijn feestdag.

Een mevrouw uit Tsjechië vond dat er één dag moest zijn waarop we met z'n allen aandacht zouden schenken aan de dieren. Zij schreef een brief aan de voorzitster van de wereldvereniging van de dierenbescherming.  Die zag het wel zitten en de dames kozen de feestdag van Franciscus, 4 oktober, als speciale dag voor de dieren. Tijdens een internationaal congres van verenigingen voor de bescherming van dieren in 1929 in Wenen werd 4 oktober uitgeroepen tot Werelddierendag.

Dierendag is dus een oude traditie. Het is een dag waarop we onze relatie met de dieren overdenken.

 

Slimme dieren

 

We denken vaak dat we veel slimmer dan dieren zijn maar is dat wel zo? Bekijk de volgende twee filmpjes maar eens, dan zie dat dieren net zo vindingrijk kunnen zijn als mensen.

https://www.youtube.com/watch?v=cNKqvd4CQZI

https://www.youtube.com/watch?v=Uh763tM-dIg

Maar je kunt ook overdrijven:

https://www.youtube.com/watch?v=KQnT6rp8LXQ

Kijk ook eens op de site bij het kopje "Wat is Humanisme?". Daar vind je een stukje over hoe humanisten denken over de natuur. 

 

Dier in de kunst: De bedreigde zwaan

 

Op dit schilderij zie je een zwaan die zijn nest verdedigt. Rechts zie je een nest van gras met een paar eieren. De bedreiging komt van de linkerkant. Het is moeilijk te zien, maar links onderaan zie je de kop van een hondje.

Misschien weet je het wel, maar als je te dicht bij een zwaan komt gaat hij blazen. Dat doet deze zwaan ook en bovendien maakt hij zich groot door met zijn vleugels te wapperen. Het is allemaal bedoeld om indruk te maken en het hondje af te schrikken.

Een zwanenechtpaar blijft altijd bij elkaar. De zwaan staat daarom voor eeuwige trouw en ook wel voor gratie, zuiverheid en liefde. De schilder Jan Asselijn heeft dat in het schilderij willen laten zien, maar hij heeft vooral een politieke boodschap.

Als je goed kijkt lees je op één van de eieren 'Holland'. De zwaan verdedigt dus niet alleen zijn nest maar ook Holland. Dit schilderij is vaak uitgelegd als een steunbetuiging aan Johan de Wit, een belangrijk persoon uit de 17e eeuw. Volgens de schilder beschermde hij Holland tegen de 'vijand van de staat'. Dat is te lezen boven het hondje.

Zo zie je maar dat een kunstwerk niet altijd is wat het op het eerste gezicht lijkt te zijn. De bedreigde zwaan van Jan Asselijn is te zien in het Rijksmuseum in Amsterdam.

 

Vorige keer ging het over:

het thema "Protest".

PROTEST!!  PROTEST!!  PROTEST!!  PROTEST!!  PROTEST!!

Je zal het misschien al van je HVO-leerkracht gehoord hebben, maar de HVO-les dreigt te verdwijnen vanaf 1 januari 2014. Jet Bussemaker, de minister van onderwijs, wil geen geld meer besteden aan humanistisch en godsdienstig vormingsonderwijs  HVO en GVO dus) op de openbare basisschool. Als de Tweede kamer het met haar eens is kun je vanaf 1 januari 2014 niet meer voor HVO kiezen.

En dat willen we niet!

Daarom hebben veel HVO-leerkrachten een tegenactie opgezet om de minister op andere gedachten te brengen. Misschien heb je al een 'handtekening' gemaakt of een andere protestactie opgezet in de HVO-les.

Op deze website gaan we nu ook aandacht besteden aan het protest.

Protesteren, hoe doe je dat?

Als je ergens tegen bent, kun je op vele manieren protesteren. In het algemeen kun je zeggen dat als je protesteert je stem wil laten horen. Je wilt dus dat er aandacht komt voor jouw tegenstem. Als het om belangrijke zaken gaat die veel mensen aangaan, kun je het beste in het openbaar protesteren met zoveel mogelijk mensen. Een demonstratie op een groot plein is  dan een goed middel. De demonstraties op het Taksimplein in Turkije of, wat langer geleden, de demonstraties op het Tahrirplein in Egypte heb je misschien wel gezien op televisie. In Nederland wordt er vaak gedemonstreerd op het Museumplein in Amsterdam en natuurlijk op het Binnenhof of het Malieveld in Den Haag. Waarom denk je dat juist daar wordt gedemonstreerd?

De protestdemonstratie is een veel voorkomende vorm van protest, maar er zijn vele andere vormen van protest. Sla de krant er maar eens op na en knip de berichten uit waarin er sprake is van een protestactie of bedenk zelf een leuke protestactie.

Een protestactie in het openbaar hoeft niet alleen op straat plaats te vinden. Het kan natuurlijk ook op de digitale snelweg: het internet.

Via twitter, een weblog of het ondertekenen van een petitie kun je protest aantekenen. Dat gaat niet altijd goed. Scheldpartijen en bedreigingen zijn aan de orde van de dag. De vraag is daarom: mag je alles zeggen wat je wilt?

Denk daar maar eens over na en bezoek dan deze website: http://www.kennisnet.nl/kids/watnou/vredevrijheid/vrijheid-van-meningsuiting/

 

Vrijheid van meningsuiting

In Nederland kennen we vrijheid van meningsuiting. Het is een bekend mensenrecht en is in Nederland in de wet geregeld. Het recht om in vrijheid een mening te kunnen vormen en deze te kunnen uiten maakt dat Nederland een democratie is. Als je in vrijheid je mening kan geven  kun je onrecht aan het licht brengen en er iets aan veranderen.

Onder de vrijheid van meningsuiting valt het recht om te demonstreren, het recht van artistieke expressie, de persvrijheid en het uiten van je mening via internet.

Het recht op vrije meningsuiting biedt ook bescherming aan meningen die mogelijk als kwetsend of schokkend ervaren worden.

De vrijheid van meningsuiting is echter geen absoluut recht, het mag door de overheid ingeperkt worden als dit nodig is om de rechten of goede naam van anderen te beschermen of in het belang van de nationale veiligheid, ter bescherming van de openbare orde, de volksgezondheid of de goede zeden. In de Nederlandse wet is vastgelegd dat je niet magaanzetten tot haat of geweld en dat je niet een groep mag beledigen op grond van ras, godsdienst of levensovertuiging.

Je mag alles zeggen wat je wilt als je maar wel een beetje rekening houdt met elkaar! 

 

 

Protest in de kunst: de Dokwerker.

 

De dokwerker is een beeld van Mari Andriessen en staat op het Jonas Daniël Meijerplein in Amsterdam. Het beeld is geplaatst om de Februaristaking van 1941 te herdenken. Deze staking was de eerste verzetsactie in de Tweede Wereldoorlog tegen de Duitse bezetting en een protest tegen de jodenvervolging in Nederland. De staking vond plaats op 25 en 26 februari, eerst alleen in Amsterdam, maar later ook in een paar andere plaatsen. Heel veel arbeiders hebben toen het werk neergelegd. Het was een algemene staking. De Duitse bezetters hebben de staking met geweld onderdrukt. Er vielen negen doden en veel stakers zijn gevangen genomen of zelfs vermoord. 

Het beeld heet De Dokwerker, maar het is een timmerman. Willem Termetz, een Haarlemse timmerman, heeft voor het beeld geposeerd. De beeldhouwer vond dat zijn stevige postuur de juiste uitstraling had. Het beeld straalt ook een zekere onverzettelijkheid uit, vind je niet?

Het beeld werd tijdens de onthulling in 1952 in de pers al snel 'De Dokwerker' genoemd en de beeldhouwer vond dat prima.

De Dokwerker is de plek waar jaarlijks op 25 februari de Februaristaking wordt herdacht. Het is ook een aantal keren het vertrek- of eindpunt geweest van protestdemonstraties tegen racisme.

 

 

 

Vorig schooljaar hadden we Familie als thema gekozen en dan vooral de misschien wel bekendste familie van Nederland: de koninklijke familie. 

De koninklijke familie staat de laatste tijd erg in de belangstelling. Eind april vond de troonswisseling plaats. Dat is een unieke gebeurtenis die je niet zo vaak zal meemaken. Reden genoeg om de (koninklijke) familie eens onder de loep te nemen.

 

Familie in het nieuws: de Oranjes

Familietradities

Familierelaties

Familienamen

De familie in de kunst

De vorige keer in "Wat doen we?": Het Begin

Familie in het nieuws: de Oranjes

Abdicatie en erfopvolging

Het jaar 2013 is een bijzonder jaar. Dit jaar doet koningin Beatrix afstand van de troon. Dat noemt men met een moeilijk woord abdicatie. We krijgen nu voor het eerst sinds lange tijd een koning. Willem Alexander volgt zijn moeder op. Wat denk je wat voor koning Willem Alexander wordt? Zal hij dicht bij de mensen staan of enige afstand bewaren? Zal hij alleen lintjes doorknippen of zal hij het land willen besturen?

 

 

Natuurlijk is Willem Alexander op het koningschap voorbereid. Hij wist al heel lang dat hij koning zou worden want het 'Huis van Oranje' zorgt in Nederland voor het staatshoofd. Het koningschap gaat nu van moeder op zoon over. Men noemt dat erfopvolging.

Kun jij je voorstellen dat je als kind al weet wat je later moet worden?

Er zijn vast wel kinderen die ouders hebben met een eigen bedrijf, bijvoorbeeld een supermarkt of een veehouderij. Vaak zijn ze groot gebracht binnen het bedrijf en weten ze er heel veel van. Misschien help je al mee in de winkel of kan je al koeien melken.

En dan kom je op een gegeven moment voor een keuze te staan: wel of niet het bedrijf van mijn ouders overnemen. Zou jij later het bedrijf van je vader of moeder over willen nemen, als zij ermee willen stoppen? Weet jij al of je hetzelfde werk wil doen als je vader of moeder? 

Een mooie vraag om een antwoord op te zoeken in de HVO-les!

 

Familietradities (Feesten, etentjes en vakantiebestemmingen)

De koninklijke familie gaat traditioneel op wintersport in het Oostenrijkse Lech. Elke keer naar dezelfde wintersportplaats is een gewoonte van de koninklijke familie die ze al heel lang aanhouden. Een gewoonte die lang wordt volgehouden, noemen we een traditie. Misschien ga jij ook wel steeds naar dezelfde vakantieplek. Dat kan heel leuk zijn, omdat je dan veel vrienden en vriendinnen van vorig jaar terug kunt zien. Maar misschien wil je wel wat meer  afwisseling? Wat zijn voor jou de voor- en nadelen van een traditionele vakantieplek?

 

 

De koninklijke familie kent natuurlijk veel meer tradities. Kun je er een paar opnoemen?

Een bekende traditie is bijvoorbeeld het bezoek van koningin Beatrix aan een dorp of stad op Koninginnedag. Dit jaar met de troonswisseling verandert dat allemaal. Een traditie wordt doorbroken en dat is heel begrijpelijk. Tradities kunnen namelijk ook veranderen.

Vroeger, meer dan dertig jaar geleden, ging de Nederlander nog op bezoek bij de vorige koningin Juliana op Paleis Soestdijk. Op Koninginnedag gingen allerlei verenigingen en clubs bij de koningin langs om een geschenk aan te bieden. De krentencake werd vervolgens opgegeten door de kleine prins Willem-Alexander!

 

 

Dit soort feestjes zijn belangrijk om je als Nederlander met elkaar verbonden te voelen. Je bent meer dan alleen een individu, je bent ook deel van een groep en dat moet gevierd worden.

Misschien wel de meest belangrijke groep in je leven is je familie. Om je band met je familie te onderhouden, vier je ook feestjes. Denk maar eens aan een familiediner, Sinterklaas of een familiedag. Het kan ook gewoon een verjaardagsfeestje zijn, hoewel je die ook viert omdat je een jaartje ouder wordt.

Heb jij ook een speciale traditie die je met je familie doet? En voelt dat als een verplichting of is het gewoon hartstikke leuk?

 

Familierelaties (Wat je van huis uit hebt meegekregen)

Familierelaties kunnen erg ingewikkeld zijn. Je bent een kind van je ouders, je hebt opa's en oma's, ooms en tantes, neven en nichten. Tot zover zijn de familierelaties wel overzichtelijk. Maar wat nu als je moeder hertrouwd is en je nieuwe vader heeft ook kinderen uit een vorig huwelijk? Of je tante is hertrouwd met een andere vrouw!

Familierelaties veranderen, maar het gevoel dat je met elkaar verwant bent, dat blijft wel. In een familie hoor je bij elkaar en  krijg je ook bepaalde eigenschappen mee. Jouw blauwe ogen heb je van je vader en die krullen van je moeder!

Om te bekijken hoe die familierelaties of verwantschap nou precies  in elkaar zit, kun je een stamboom maken. Dan kun je ook meteen aangeven welke bijzondere eigenschappen je hebt meegekregen. En let dan niet alleen op de buitenkant, maar ook op de binnenkant. Want ben jij net zo opvliegend als je vader of doe je soms net zo gek als je moeder?

Een leuke site om een stamboom van je familie te maken:

http://www.schooltv.nl/nudn/2677588/knutsels/?nr=2677588&item=3537100

 

Familienamen (Het verhaal achter jouw naam)

Achternamen van een familie zijn vaak afgeleid van een beroep, zoals de familie Visser of Bakker. Je hebt achternamen die vernoemd zijn naar een bepaalde plaats of streek, zoals Van der Meer of Hollander. Soms gaat de achternaam zelfs terug op een adellijke titel, wat bijvoorbeeld het geval is bij de familie De Graaf. Over het algemeen kun je zeggen dat je je achternaam, net als je voornaam, niet kunt kiezen.

Je ouders hebben voor jouw een voornaam gekozen. Waarschijnlijk hebben je ouders na lang nadenken je een naam gegeven die ze gewoon erg mooi vonden, maar achter je naam kan een heel verhaal zitten. Misschien ben je wel vernoemd naar je opa of oma. Misschien heb je wel dezelfde naam als een bekende popartiest of voetballer.

Voornamen hebben ook een betekenis. Ze kunnen afgeleid zijn van Bijbelse namen en soms hebben ze een mythologische oorsprong. Zoek het maar eens op!

De betekenis van jouw voornaam kun je snel opzoeken op: http://www.jongensenmeisjesnamen.nl/Betekenis.html

Ben jij tevreden met je voornaam? Hoe zou je willen heten als je zelf kon kiezen?

 

De familie in de kunst: het huishouden van Jan Steen.

Een familieportret

 

Je bent vast wel eens op de foto gezet. Een vakantiekiekje of zomaar toen je aan het spelen was. Maar misschien sta je ook wel op een echt familieportret en moest je ongedwongen poseren en vooral op het juiste moment lachen!

Dit schilderij van de Nederlander Jan Steen uit 1665 is een grappig portret van de familie van de schilder. Jan Steen is de lachende man die zijn zoon laat pijproken. Zijn vrouw Grietje is de vrouw links die haar glas laat volschenken met wijn. Het schilderij heet in Oudnederlands 'Soo voer gesongen, soo na gepepen'. Dit spreekwoord is ook de titel van het gedicht dat de oude vrouw op het schilderij leest. Het schilderij is ook wel bekend als 'Het huishouden van Jan Steen'. Dit werd een uitdrukking voor een rommelig huishouden waar men maar op los leeft. Als je het schilderij goed bekijkt, begrijp je wel waarom.

Jan Steen maakte graag schilderijen naar een spreekwoord of gezegde. Het spreekwoord dat hij hier gebruikt, zou je nu kunnen vertalen als 'Zoals de ouden zingen, piepen de jongen'. Het betekent dat wat de oudjes deden de jongeren nadoen. En dan gaat het vooral om de slechte gewoontes!

Beide ouders laten met veel plezier gewoontes zien waar tegenwoordig erg tegen gewaarschuwd wordt: roken en drinken. Ze geven niet het goede voorbeeld. Het lijkt wel de omgekeerde wereld en dat is ook zo. Jan Steen wil wel degelijk waarschuwen tegen slechte gewoontes. Dat blijkt uit de papegaai in de hoek. Zoals je misschien wel weet, kunnen deze vogels mensen imiteren zonder te weten dat ze dat doen. Als grap heeft opa Steen ook nog een gek mutsje opgezet. Verder valt op dat de vrouw van grote hoogte wordt ingeschonken. Dit staat in de 17e eeuw voor matigheid. Jan Steen wil de mensen waarschuwen om hun kinderen niet te verpesten. Dat deed hij met veel humor.

Het schilderij is te zien in het Mauritshuis in Den Haag, net naast het Binnenhof.

 

 

De vorige keer in "Wat doen we?":

Het begin

Wat is er mooier om een nieuwe website mee te beginnen? Ook het jaar 2013 is nog maar pas begonnen. Alles heeft een begin. Alles wat bestaat, alles wat we maken en alles  wat we denken is ooit ergens mee begonnen. Ook jij en ook deze site.

Daarom vind je deze keer op de site deze onderwerpen:

1. Het begin.

2. Gestrande walvissen en ander beestenspul

3. Goede voornemens

4. Rotskunst

 

Het begin

Waar zullen we eens beginnen? Weet je wat? We beginnen bij het begin. Hier  (klik op de link) kun je lezen hoe mensen over dat begin denken. We zijn benieuwd wat jij er van vindt!

 

Gestrande walvissen en ander beestenspul

Gestrande walvis Johannes bij Texel wordt niet gered

In december 2012 strandde een walvis, een zogenaamde bultrug, op een zandplaat bij Texel. Het dier kreeg al snel een naam: Johannes. Hij bleek trouwens later een 'Johanna'  te zijn wink.

Even hield men in Nederland de adem in. Zou de walvis te redden zijn? Zou het aandoenlijke, logge dier met zijn betraande ogen het redden naar dieper water te kunnen worden gesleept? Er werden verschillende pogingen ondernomen om het dier los te trekken. Het lukte niet en uiteindelijk is het dier gestorven.

Men was het niet met elkaar eens of er wel genoeg gedaan was. Had de dood van Johannes voorkomen kunnen worden? De meningen waren verdeeld. Milieuorganisatie Greenpeace en Ecomare zeggen dat hij uiteindelijk niet te redden was. Anderen, zoals  de Partij voor de Dieren en Lenie 't Hart van zeehondencentrum Pieterburen, beweerden dat de bultrug wel degelijk gered had kunnen worden.

Wat vind jij? Had Johannes, die eigenlijk een Johanna bleek te zijn, gered kunnen worden?

De Partij voor de Dieren wil nu regels voor de omgang met gestrande zeezoogdieren.

Wat vind jij van dat idee? Moeten er regels komen voor zulke ongelukkige dieren? En hoe vind jij dat we  omgaan met dieren in de natuur?

mail  Stuur  een mailtje naar [email protected] en laat ons weten wat jouw mening is!  Of stuur het contactformulier in.

 

Goede voornemens

Goede voornemens zijn stom?

Veel mensen beginnen een nieuw jaar met goede voornemens. Je ouders willen bijvoorbeeld stoppen met roken of gewicht kwijtraken met een dieet. Een nieuw jaar nodigt uit tot een nieuw begin. Men wil het goede doen!

Heb jij ook goede voornemens? Of vind je dat maar stom? Zijn mensen die zich in het nieuwe jaar van alles voornemen kansloos?

mail Geef je mening op via [email protected]  Als je ervaring hebt met je eigen goede voornemens of de goede voornemens van anderen willen we dat graag weten.

Rotskunst

Als je iemand anders wilt laten weten hoe je je voel of wat je meegemaakt hebt, dan kun je dat op verschillende manieren doen. Praten is daar natuurlijk eentje van, maar je kunt ook iets opschrijven in een brief of in een dagboek bij voorbeeld. Veel kinderen vinden het makkelijker om zich uit te drukken in een tekening. En dat was heel vroeger ook al zo. Lees maar eens wat hier staat over rotstekeningen.